Inspiratie en GroenLinks (Column De Linker Wang Mei)

Column in De Linker Wang, mei 2010

‘Goh, een theoloog bij GroenLinks… Ik dacht dat ze daar altijd zo anti religie waren’. Zomaar een reactie toen ik kandidaat werd gesteld voor de Tweede Kamerverkiezingen. GroenLinks heeft vaak (ten onrechte) een wat secularistisch imago gekregen. Dat betekent ook dat religiekritische opmerkingen en acties van GroenLinkse kopstukken breed worden uitgemeten en dat andere uitspraken niet zo opvallen. Vaker hoor ik echter dat mensen het fijn vinden dat we dit jaar weer wat religievriendelijker overkomen. Twee mensen van het CNV op de lijst (naast deze theoloog), een actiever en zichtbaarder Linker Wang, en in het verkiezingsprogramma zelfs een evenwichtige benadering van religie. Daar is heel lang niets over gezegd en we zijn blij dat bijdragen van De Linker Wang dit jaar doorklinken in het programma.

Ik hoef het de trouwe Linker Wangers niet uit te leggen dat GroenLinks sterke, vooral progressief christelijke, levensbeschouwelijke wortels heeft. Maar voor anderen binnen en buiten GroenLinks is het soms nieuws. Ik vertel dan altijd met plezier nog een keer over EVP en PPR, over actieve gelovigen die zich principieel aansloten bij PSP of CPN, over Ab Harrewijn en andere werkers van het eerste uur. De progressief-christelijke groep is inmiddels verbreed met onder meer ongebonden spirituelen, en ongetwijfeld zijn er ook moslims, humanisten en anderen die zich met ons verbonden voelen.

Grotere idealen

En ik zeg er graag bij, bijvoorbeeld op een bijeenkomst van DWARS, dat volgens mij GroenLinks echt een spirituele partij is. Dat wil zeggen: een partij die – anders dan de meeste – niet de belangen of macht van de eigen achterban nastreeft, maar altijd het oog gericht heeft op grotere idealen. Een betere wereld. Iets hogers. Dat is niet per se religieus en zeker niet gebonden aan een bepaalde levensbeschouwelijke traditie, maar wel – in mijn woorden – spiritueel. Leuk als dan later een van de DWARSers reageert: ‘ik ben zelf atheïst, maar ik kon wel meevoelen met hoe je dat zei.’

Nu ik zo een half jaar veel actiever dan voorheen rondloop binnen GroenLinks valt mij op hoeveel waardering er is voor die levensbeschouwelijke traditie binnen de partij, onder meer belichaamd in de Linker Wang. Maar het valt me ook op hoe weinig dat vaak zichtbaar is. Waarschijnlijk heeft dat ermee te maken dat progressief-religieuze mensen minder behoefte hebben om al te nadrukkelijk religieus uit de hoek te komen. Ze gaan gewoon het debat aan over gerechtigheid, vrede en heelheid van de schepping. Ze gaan aan het werk voor milieu, vluchtelingen, voedselbanken, of wat dan ook. Ze zijn groen en links. En ze vinden het niet nodig om daar ook nog luidkeels bij te vertellen dat ze dat allemaal doen omdat ze een bepaalde religieuze of levensbeschouwelijke basis hebben.

Bij ons thuis

Opeens ben ik weer terug in mijn jeugd. Ik kom namelijk uit zo’n gezin waar groen en links een grote rol speelden (al heette het nog niet per se zo). We demonstreerden tegen kernwapens, ik werkte in een natuurvoedingswinkel (nog niet zo trendy als vandaag) en alles wat zwak en hulpbehoevend was, was welkom bij ons thuis. Maar op de een of andere manier wilde het maar niet tot mij doordringen dat dat voor mijn ouders religieus geïnspireerde keuzes waren. Ik deelde hun idealen, maar mijn zoektocht naar de inspiratie daarachter bracht me ook op andere wegen en uiteindelijk bij de theologie.

Kennelijk is dat mijn levensthema. In mijn werk als theoloog ben ik steeds bezig op het snijvlak van inspiraties en concrete praktijken. Wat drijft mensen om te doen wat ze doen? En hoe kunnen we – ook in conflictsituaties – die achterliggende inspiraties zichtbaar houden en activeren?

Ik zou daarover nog wel meer willen horen binnen GroenLinks, en op de een of andere manier lokt mijn rol als theoloog dat ook uit. Het heeft iets van een biechtvader. De een na de ander vertelt me dat zij of hij hervormd of gereformeerd is opgevoed, regelmatig ter kerke gaat, praktiserend moslim is, of yoga en meditatie beoefent. Of juist alle geloof achter zich gelaten heeft. Ik vind het allemaal prima. Ik ben namelijk vooral benieuwd hoe dat al dan niet doorwerkt in hun maatschappelijke en politieke keuzes. En ik wil vooral doorpraten over hoe we samen een politieke visie ontwikkelen op de mogelijkheden en grenzen van religie in de samenleving.

Inspiratie

Wat dat betreft, heb ik ook nog wel de hoop dat de Linker Wang nog wat meer zal uitnodigen om de inspiratie expliciet te maken. We zijn er goed in om heel inhoudelijk en principieel te kijken naar vraagstukken als sociale uitsluiting, duurzaamheid, vrede. Maar de onderliggende levensbeschouwelijke inspiratie kan ook bij ons onbenoemd blijven. Ik vind het een uitdaging om te kijken hoe we dat meer kunnen laten mee resoneren. Meer uitspreken waar we zelf staan en hoe dat ons inspireert. En in een adem zeg ik daarbij: hoe we dat ook kunnen verbreden. Want de Linker Wang is wat mij betreft niet beperkt tot de christenen binnen GroenLinks. Onze inzet zou moeten zijn dat we de levensbeschouwelijke dimensie – in brede zin – meer zichtbaar maken. Binnen de partij, maar zeker ook naar buiten toe. Want die inspiratie is volgens mij het geheim.

Voor meer informatie of een proefnummer: www.linkerwang.nl

Advertenties

Reacties staat uit voor Inspiratie en GroenLinks (Column De Linker Wang Mei)

Opgeslagen onder Religie en politiek

Reacties zijn gesloten.